naar top
Menu
Logo Print
05/04/2018 - KENNETH BAERT

VEILIG HERSTELLINGEN UITVOEREN MET GEKEURDE 

HEFBRUGGEN

Hefbruggen

Wettelijke verplichtingen voor een deskundige keuring van hefbruggen

Elke garage of carrosserie is voorzien om een zware last, een voertuig, bestelwagen of zelfs vrachtwagen op te heffen. Deze handeling is noodzakelijk voor een correct onderhoud en/of herstelling aan of, in het geval van autohefbruggen, onder de auto. Vanzelfsprekend komen bij deze zware taken ook veiligheidsrisico's kijken en om die zo klein mogelijk te houden, is een periodieke keuring door een onafhankelijke instelling een aanrader.

VEILIGHEIDSBELANG

Als we kijken naar het gebruik van de gemiddelde mobiele of vaste hefbrug, is het veiligheidsbelang van dit toestel vanzelfsprekend. De mecaniciens bevinden zich tijdens het gebruik onder het voertuig, in de gevarenzone. Bovendien moet niet enkel de hefbrug zelf goed zijn, maar ook de omgevingsfactoren zoals de effenheid van de vloer, de funderingen, de inplanting ten opzichte van andere toestellen, de aansluitingen van de energietoevoer ... De huidige trend waarbij de (bestel)wagens steeds groter worden, stelt bijkomende eisen aan een steeds beter uitgeruste werkplaats. Bovendien beschrijft de Machinerichtlijn de hefbruggen voor voertuigen als bijlage IV-toestellen. 
Dat betekent dat we hier te maken hebben met gevaarlijke toestellen. Het is net om die reden dat deze moeten worden onderworpen aan
specifieke procedures ter beoordeling van de overeenstemming
waarbij een Notified Body (aangemelde instantie)
is betrokken om de hefbruggen voor voertuigen op de Europese
markt te kunnen brengen.

EEN UNIEK KEURINGSSYSTEEM

In het geval van België merken we op dat de keuring van de hefbruggen in garages en carrosserieën gebaseerd is op een uniek systeem. De keuring is in ons land namelijk tweeledig. We spreken enerzijds van de keuring voor indienststelling en anderzijds over een jaarlijkse periodieke (her)keuring.

Indienststelling hefbruggen

Voor 1995 legde het artikel 283bis van het Algemeen Reglement voor Arbeidsbescherming (ARAB) in België voor de hefbruggen een verplichting voor indienststelling door een externe dienst voor technische controles (EDTC) op. Met de komst van de Europese Machinerichtlijn in 1995 werden alle technische vereisten omtrent de vervaardiging uit het artikel verwijderd, aangezien het veiligheidsniveau en de hiermee gepaard gaande technische kenmerken niet alleen in België, maar voortaan voor heel Europa moesten gelden. De Europese geharmoniseerde norm EN1493 voor hefbruggen voor voertuigen komt hierbij zeker van pas. De indienststelling van de toestellen in kwestie kan voortaan gebeuren door een bevoegd persoon. Dit kan de plaatser van de hefbrug zijn, maar net zo goed de EDTC die net zoals vroeger kan optreden als een bevoegde onafhankelijke instantie (zie verder)

Hefbrug De Lijn

Voor de indienststelling van de hefbrug zal een toets worden gemaakt met de geharmoniseerde norm EN1493 hefbruggen voor voertuigen, die als 'benchmark' het veiligheidsniveau en de stand der techniek weergeeft. Niet enkel de hefbrug wordt aan een keuring onderworpen, maar ook diens opstelling ten opzichte van de omgeving. Hier wordt vooral gekeken naar de afstand van de hefbrug ten opzichte van de muren en nog andere obstakels. Staat de hefbrug in de goede richting? Is de fundering conform de eisen? Is de uitlijning van het toestel correct? Is alles conform de gebruiksinstructies? Pas als na de keuring blijkt dat de hefbrug conform de richtlijn en de instructies van de fabrikant werd geplaatst, mag deze in dienst worden gesteld.

  

Jaarlijkse Periodieke (her)keuring

Artikel 283bis van het ARAB voorziet minstens in een jaarlijkse keuring voor autohefbruggen. Het ARAB is echter enkel van toepassing op arbeidsomgevingen. Het is net op dat vlak dat sommige zaakvoerders van garages en carrosserieën de beslissing nemen om de keuring niet te laten uitvoeren omdat ze zogenaamd geen werknemers hebben in de eenmanszaak of het familiebedrijf. Deze denkpiste is niet zonder gevolg. Bij een voorkomend ongeval ten gevolge van een gebrek van het toestel zal de zaakvoerder moeten kunnen aantonen dat hij als goede huisvader voor de hefbrug gezorgd heeft. Enkele van de belangrijkste criteria daarbij zijn de periodieke keuring en het onderhoud van de hefbrug. De keuring kan echter eveneens opgelegd zijn door verzekeringsmaatschappijen.

NEUTRALITEIT BIJ KEURING

Onafhankelijke keuring

DCM Tools
Al een brug Modena 3,5T zonder basis aan 3.450 € met levering, plaatsing en keuring inbegrepen

In België bestaat er zoiets als een onafhankelijke instelling: de externe dienst voor de technische controles (EDTC) op de werkvloer, die erkend is door de FOD WASO voor de keuring van o.a. de hefbruggen. In andere Europese landen is een dergelijke instelling niet altijd verplicht en kan bijvoorbeeld zelfs een bevoegd technicus van de fabrikant op regelmatige basis de keuring uitvoeren.

De EDTC zal op basis van een jarenlange expertise instaan voor de jaarlijkse controle en aan de hand van een zorgvuldig opgestelde checklist tot een al dan niet positief besluit komen betreffende de veilige werking van de hefbrug. Een onafhankelijke keuring staat garant voor een objectief verslag en geeft de werkelijke staat van de hefbrug weer zonder rekening te moeten houden met de economische impact.

Uitzondering op de Regel

Soms is er nood aan speciale uitvoeringen van hefbruggen, denk maar aan hefbruggen voor metrostellen die voor sommige punten niet volledig volgens de norm (stand der techniek) kunnen worden vervaardigd. In dat geval moet de fabrikant alternatieven bedenken om hetzelfde veiligheidsniveau te kunnen bereiken. Een 'notified body' (een aangemelde Europese instantie zoals Vinçotte) zal dan moeten tussenkomen om de alternatieve oplossing te valideren.

Versleten en gebogen moerdraad
Versleten en gebogen moerdraad

FACTOREN SLIJTAGE HEFBRUGGEN

Voor de hefbruggen bestaat er dus een periodieke controle om slijtage op tijd te detecteren waarop een herstelling uitgevoerd kan worden. Deze keuring gebeurt minstens eenmaal per jaar. De controlefrequentie kan evenwel verhoogd worden. De periodiciteit van de controle is afhankelijk van twee factoren. Ten eerste hangt het aantal controles af van de beoordeling van de preventiedienst. Zij schatten het risico op defecten hoger of lager in op basis van de frequentie van het gebruik van het toestel. Ten tweede varieert de periodiciteit ook in functie van het type voertuigen dat door de hefbrug behandeld wordt. Zwaardere lasten zorgen in dit geval voor meer slijtage. Hier geldt logischerwijs dan ook de aanbeveling voor meer controles.

 

 

OPLETTEN MET BUITENLANDSE HEFBRUGGEN

CE

Op de Europese markten vinden we conforme autohefbruggen met een CE-markering en een verklaring van overeenstemming terug. Op deze manier is het voor elke Europese aan- en verkoper van hefbruggen duidelijk dat deze hefbruggen voldoen aan de minimale veiligheidsvereisten van de machinerichtlijn en dus binnen Europa vrij op de markt mogen worden gebracht. Buitenlandse hefbruggen, en dan vooral hefbruggen uit China, zijn niet altijd vervaardigd conform de machinerichtlijn. Hoewel beweerd wordt dat ze toch voldoen aan de Europese normen, zijn er maar al te vaak gebreken. Toch laten aankopers zich vaak misleiden door de lagere kostprijs. Tevens kunnen ze in de veronderstelling zijn dat ze een CE-conform toestel kopen, aangezien we op de hefbruggen vanuit China een andere CE-markering terugvinden. Het gaat in dit geval echter niet over 'Conformité Européenne', maar wel over 'China Export'. Opletten dus, vraag naar de verklaring van overeenstemming met de machinerichtlijn. Wanneer je als klant dergelijke hefbruggen te goeder trouw aangekocht zou hebben, mag je er wettelijk gezien niets mee doen, zelfs niet inzetten voor 'eigen gebruik'. Deze hefbruggen mogen met andere woorden niet binnen Europa op de markt worden gebracht.

Brown
Met de nieuwste generatie schaarhefbruggen, modelserie “X-Line”, worden de voordelen van een vierkoloms brug met die van de traditionele schaarhefbrug gecombineerd

CARROSSERIEHEFBRUGGEN

Het is ook belangrijk even stil te staan bij het onderscheid tussen carrosserie- en autohefbruggen. De hefbruggen met korte plunjerslag voor carrosseriewerk of wieldemontage, met een maximale hefhoogte van 50 cm en die niet bedoeld zijn om onder het voertuig te werken, worden niet altijd onderworpen aan een jaarlijkse controle. Deze beantwoorden namelijk niet aan de definitie uit het ARAB art. 283bis. De Codex voor welzijn op het werk legt echter een verplichte controle op voor alle arbeidsmiddelen, waartoe deze carrosseriehefbruggen uiteraard wel behoren. Deze keuringen mogen uitgevoerd worden door een 'bevoegd persoon', dit kan de onderhoudsdienst van de brug zijn, maar net zo goed de EDTC die ook hier kan optreden als een bevoegde onafhankelijke instantie. 

Met dank aan Vinçotte vzw, Techno Automotive Equipment nv en Autec-VLT Automotive Equipment