KOLLEKT maakt koplamp klaar voor circulaire economie
FORVIA HELLA onderzoekt reparatie, hergebruik en recycling
FORVIA HELLA onderzoekt samen met negen partners hoe voertuigonderdelen vanaf hun ontwerp kunnen worden voorbereid op een circulaire levenscyclus. Het driejarige KOLLEKT-project gebruikt daarvoor een koplamp als praktijkvoorbeeld en zet onder meer AI-robots en digitale producttwins in.
Van de koplamp van vandaag tot de grondstof van morgen: FORVIA HELLA onderzoekt binnen het nieuwe onderzoeksproject KOLLEKT hoe auto-onderdelen en andere industriële producten circulair kunnen worden ontworpen. Daarbij werkt de internationale autoleverancier samen met BMW, Covestro, Geba, Fraunhofer IEM, Fraunhofer UMSICHT, de Universiteit van Paderborn, de Hogeschool Hamm-Lippstadt, het Helmholtz-Zentrum Dresden-Rossendorf (HZDR) en SW Maschinenservice.
Het driejarige onderzoeksproject wordt gefinancierd door het Duitse federale ministerie van Onderzoek, Technologie en Ruimtevaart (BMFTR) in het kader van de CircularGlowUp-subsidierichtlijn en wordt beheerd door Projektträger Karlsruhe (PTKA).
"Tegenwoordig worden koplampen, net als veel andere producten, nog maar zelden in echte circulaire systemen gebruikt. Daarom onderzoeken we hoe materialen langer in gebruik kunnen blijven, hergebruikt kunnen worden en kunnen bijdragen aan een aanzienlijke vermindering van het grondstoffenverbruik. Met andere woorden: samen met onze partners onderzoeken we hoe de koplamp van vandaag de grondstof van morgen kan worden. Dit levert belangrijke inzichten op voor ons doel om een klimaatneutrale waardeketen te realiseren", zegt dr. Michael Kleinkes, verantwoordelijk voor wereldwijde verlichtingsontwikkeling bij FORVIA HELLA.
Ontwerpen met oog op circulariteit
KOLLEKT richt zich op de ontwikkeling en implementatie van circulaire productconcepten volgens een "Design for Circularity"-benadering. Producten moeten daarbij al vanaf hun ontwerp worden voorbereid op een langere levensduur, hergebruik en recycling.
Het concept steunt op vier zogenoemde R-strategieën: Repair, Re-Use, Remanufacture en Recycle. Huidige koplampen zijn volgens FORVIA HELLA in hoofdzaak ontworpen voor een eenmalige levensduur en geoptimaliseerd voor montage. Daardoor zijn de mogelijkheden om ze te repareren vandaag nog zeer beperkt.
KOLLEKT onderzoekt daarom hoe toekomstige koplampen herstelbaar en gedeeltelijk herbruikbaar kunnen worden gemaakt. Tegelijk wordt bekeken welke productie- en logistieke processen nodig zijn om zo'n circulaire aanpak in de praktijk mogelijk te maken.
AI-robots voor automatische demontage
Een belangrijk onderdeel van het project is de ontwikkeling van een flexibele demontagecel. Robots en op AI gebaseerde gegevensverwerking moeten het mogelijk maken om producten op industriële schaal te hergebruiken en te recycleren.
Daarbij wordt een digitale producttwin ingezet om assemblages nauwkeurig en automatisch te demonteren en de verschillende materialen waar mogelijk afzonderlijk te behandelen. Vervolgens worden verontreinigingen verwijderd en kunststofstromen van elkaar gescheiden. De teruggewonnen materialen worden daarna gekarakteriseerd en voorbereid voor mechanische en gedeeltelijk chemische recycling.
Naast automatisering blijft volgens het onderzoeksproject ook menselijke expertise een belangrijke rol spelen. De betrokkenheid en kennis van medewerkers moeten bijdragen aan de praktische implementatie van circulair productontwerp en circulaire waardecreatie.
Van NALYSES naar KOLLEKT
KOLLEKT bouwt voort op het onderzoeksproject NALYSES, dat in 2026 werd afgerond. Dat project richtte zich voornamelijk op duurzaam productontwerp, materiaalstrategieën, recyclingmogelijkheden en de gebruiksfase van producten.
KOLLEKT gaat een stap verder door die bevindingen te vertalen naar een geïntegreerde circulaire waardeketen. Reparatie, hergebruik, remanufacturing en recycling worden daarbij vanaf het productontwerp met productie, demontage, sortering en materiaalverwerking verbonden. Daarmee moet het project inzichten opleveren die kunnen bijdragen aan de realisatie van een klimaatneutrale waardeketen.
